Reading time: 4 min
Ropa Brent wzrosła w czwartek o 2,4 procent do 72,01 USD za baryłkę — najwyższy poziom od dwunastodniowej wojny w czerwcu 2025 roku — podczas gdy WTI zyskał 2,7 procent do 66,78 USD. Oba benchmarki odnotowały najsilniejsze tygodniowe zamknięcie od sześciu miesięcy, z Brent rosnącym około 7 procent od wtorku do piątku. Goldman Sachs szacuje, że około 6 USD za baryłkę premii za ryzyko geopolityczne jest obecnie wbudowane w cenę. Pytanie dla traderów fizycznych nie brzmi, czy ta premia jest uzasadniona. Pytanie brzmi, czy 6 USD to wystarczająco dużo.
Podaż w grze
Iran produkuje około 3 miliony baryłek dziennie ropy naftowej, z eksportem wynoszącym średnio około 1,7 miliona bpd — około 90 procent płynie do Chin przez Cieśninę Hormuz. Ale własne baryłki Iranu to dopiero początek. Cieśnina ma 21 mil szerokości w najwęższym miejscu, jej szlaki żeglugowe całkowicie znajdują się w wodach terytorialnych Iranu i Omanu, a około 20 milionów bpd przemierza ten korytarz — jedną piątą globalnej podaży. Sama Arabia Saudyjska przesyła przez ten wąski przesmyk około 5,5 miliona bpd. Prawie połowa importu ropy Indii i 60 procent gazu przechodzi przez niego.
Paradoksem są rezerwy OPEC — normalnie amortyzator rynku. Energy Intelligence obliczył skorygowane rezerwy na 5,8 miliona bpd w połowie 2025 roku, historycznie wysokie poziomy wzmocnione latami ograniczania produkcji. Wielka Czwórka — Arabia Saudyjska, UAE, Irak i Kuwejt — kontroluje praktycznie wszystkie z nich, obcinając około 2,5 miliona bpd poniżej szczytu z 2022 roku. Ale około 70 procent tych rezerw znajduje się w krajach, których eksport przemierza Cieśninę Hormuz. Scenariusz zamknięcia nie tylko eliminuje irańską podaż. Unieruchamia baryłki, które mają ją zastąpić.
Militarne wzmocnienie
Pentagon rozmieścił co najmniej 78 myśliwców i samolotów szturmowych na bazach Central Command między poniedziałkiem a środą, więcej niż podwajając swoją obecność w Zatoce. USS Gerald R. Ford zmierza, aby dołączyć do grupy lotniskowca Lincoln — największego rozmieszczenia USA w regionie od 2003 roku. Iran odpowiedział ćwiczeniami bojowymi w Hormuz 17 lutego, tymczasowo zamykając sekcje drogi wodnej, następnie przeprowadził wspólne ćwiczenia z Rosją w Zatoce Omańskiej. Jego parlament autoryzował zamknięcie cieśniny w zeszłym roku. Trump wyznaczył dziesięciodniowy termin nuklearny w czwartek i powiedział w piątek, że rozważa ograniczony atak; były ambasador Daniel Shapiro powiedział CNBC, że okno operacyjne otwiera się w ten weekend.
Co wycenia krzywa terminowa
Premia ryzyka 6 USD Goldman oznacza, że rynek przypisuje około 25 procent prawdopodobieństwa dużemu konfliktowi na Bliskim Wschodzie, według analityków energetycznych cytowanych przez Fortune. Barclays oczekuje, że każdy atak będzie ograniczony czasowo i skierowany na nuklearne i balistyczne obiekty rakietowe, zauważając, że z wyborami połowy kadencji w tym roku i agendą handlową i przystępności cenowej administracji jako priorytetami, Waszyngton ma ograniczoną tolerancję dla utrzymujących się wysokich cen.
Ale scenariusz ograniczonego ataku nadal niesie ryzyko podażowe, które premia może niedoceniać. Globalne zapasy znajdują się znacznie poniżej średnich z pięciu lat — poduszka, która po cichu się zmniejszyła, podczas gdy uwaga koncentrowała się na narracji strony popytowej. EIA niedawno zrewidowała swoje definicje zdolności OPEC, uznając, że efektywne rezerwy — to, co można uruchomić w ciągu 90 dni i utrzymać — są znacząco niższe niż sugerują dane nominalnie. Arabia Saudyjska ostatnio naprawdę otworzyła kurki podczas wojny cenowej 2014-2016; od tego czasu minęła dekada niedoinwestowania i spadku dojrzałych pól. Rob Thummel z Tortoise Capital postawił sprawę ostro: przedłużone zakłócenie w Hormuz wysyła ropę powyżej 100 USD. Każdy dzień bez porozumienia zwęża harmonogram Trumpa i poszerza ryzyko ogonowe.
Strona popytowa nie pomaga
OPEC+ wstrzymał wzrosty produkcji na I kwartał 2026 po uwolnieniu około 2,9 miliona bpd od kwietnia 2025, a tempo wzrostu Wielkiej Czwórki zwalniało. Liczba platform wiertniczych poziomych w USA spadła z 450 w kwietniu 2025 do około 366 — spadek, który przy WTI w okolicach średnich 60 USD nie wykazuje oznak odwrócenia. OPEC oczekuje wzrostu popytu na swoją ropę o 600 000 bpd zarówno w 2026, jak i 2027 roku, przewidując jednocześnie spadek produkcji ropy z łupków w USA — co oznacza ciaśniejszy rynek fizyczny niż obecne przemysłowe łańcuchy dostaw już borykające się z nadwyżką mocy mogą łatwo wchłonąć.
Gdzie to stoi
Do poniedziałku oba benchmarki nieznacznie się cofnęły, gdy rozmowy USA-Iran miały zostać wznowione w Szwajcarii. Brent utrzymał się blisko 71 USD, WTI blisko 67 USD. Scenariusz bazowy rynku pozostaje dyplomacja lub ograniczony atak omijający cieśninę — wzorzec z zeszłorocznej dwunastodniowej wojny, gdy ceny skoczyły i szybko spadły. Różnica to skala wzmocnienia, wyraźny termin i fakt, że Iran przećwiczył — na żywo, w cieśninie, w tym miesiącu — dokładny scenariusz, który rynek uważa za nieprawdopodobny. Przy 6 USD za baryłkę premia ryzyka wycenia jedną na cztery szansę na duży konflikt. To, czy to właściwa liczba, zależy od tego, czy dziesięć dni pozostawia miejsce na rodzaj wyjścia, które zawsze pojawiało się wcześniej.
Źródła: CNBC, Al Jazeera, Fortune, OilPrice
